Ekonomi

Kırmızı et fiyatlarına mera çözümü


Ekonomi

Türk Ziraat Yüksek Mühendisleri Birliği Umum Yöneticisi Fehmi Kiraz, AA muhabirine, Tarım Orman Şurası kararlarının yol haritası niteliğindeki …



Türk Ziraat Yüksek Mühendisleri Birliği Umum Yöneticisi Fehmi Kiraz, AA muhabirine, Tarım Orman Şurası kararlarının yol haritası niteliğindeki aksiyon planlarına ait değerlendirmede bulundu.

Sözleşmeli üretimin geliştirilmesini gerekli gördüklerini belirten Kiraz, bu modelle kişisel kesimin ve endüstrinin çiftçiyle bir araya getirileceğini söyledi.

Kiraz, modelin belediyeler ve kooperatifler ile çiftçilerin bir araya getirilerek de uygulanabileceğine işaret ederek, “Örneğin kişisel kol kendisine 2 bin çiftçi belirleyecek ve onların domatesini zarar etmeyeceği fiyattan alacak. Bu kapsamda uygulanacak girdi finansmanı modeliyle tohum, gübre, mazot, yem ya da avans üzere gereksinimler, kooperatif ya da hususî bölüm sanayi kuruluşu tarafından karşılanacak. En son eser bedelinden de bu girdiler düşecek. Çiftçi de girdi maliyetleriyle uğraşmadan, önden masraf yapmamış olacak. Böylelikle girdiler daha ucuza temin edilebilecek. Sanayi kuruluşu, çiftçiye önden avans da dağıtabiliyor.” dedi.

Fiil planları kapsamında öngörülen “tarıma dayalı ihtisas organize sanayi bölgeleri”nin de değer taşıdığını tabir eden Kiraz, tıpkı sanayi kesimi içinde bir besin endüstrisine dönük tüm girdi eserlerinin temin edilebileceğini bildirdi. Kiraz, kesimdeki hayvansal ve bitkisel üretimin de o sanayi nahiyesinin taleplerine nazaran şekilleneceğini lisana getirdi.

“Ürünlerimizi markalaştırmalıyız”

Tarım eserlerinde yerküre markası yaratmanın değer taşıdığını vurgulayan Kiraz, “İspanya’nın zeytinyağı bizim zeytinyağımızın 3-4 katı fiyatla satılıyor. Zira markalaşmışlar. Biz de fındık, fındık eserleri, çikolata, kayısı, incir üzere eserlerimizi markalaştırmalıyız. Böylelikle devlete döviz girişini de artırmış oluruz.” diye konuştu.

Türkiye’de damızlık düve kahrı olduğunu, 2 milyon damızlık düvenin daha kola dahil edilmesi gerektiğini belirten Kiraz, al et açığının lakin bu üretimin sağlanmasıyla kapanabileceğini söyledi. Kiraz, bu nedenle damızlık düve üretim merkezlerinin kurulmasını desteklediklerini tabir ederek sair devletlere nazaran yüksek olan buzağı ölümlerinin de azaltılması gerektiğini lisana getirdi. Türkiye’de 1950’li yıllarda kişi başına iki küçükbaş hayvan düştüğü haberini veren Kiraz, şu anda ise iki kimseye bir küçükbaş hayvan denk geldiğini ve bakanlığın, kişi başına bir küçükbaş hayvan üretilmesi maksadını desteklediklerini bildirdi.

“Özel kesim yurt dışında arazi almalı”

Yurt dışında ziraî üretim yapılması girişimini de şahıslar ve firmaların bu ortama girmesi kuralıyla desteklediklerini vurgulayan Kiraz, “Ancak yurt dışından evvel kendi tarım yerlerimiz tam verimle kullanılmalı. Mısır, soya, pamuk ve ayçiçeği üzere yağlı tohumlara ödenen ithalat bedeli yılda 3,5 milyar dolar. Sulama yatırımları tamamlanırsa bu ithalat önlenmiş olur. Sulama yatırımları biterse bu eserlerin tamamını üretme ve ihraç etme kapasitemiz oluşur. Kişisel kol gitmek isterse devletin öncülüğünde yurt dışında üretim yapabilir lakin bu üretimin de Ukrayna, Romanya ve Macaristan üzere istikrarlı memleketlerde gerçekleşmesi gerekiyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Kiraz, mera ve yaylakların hayvancılıkta büyük kıymet taşıdığına dikkati çekerek, şöyle konuştu:

“Türkiye’de ortalama yıllık 15 milyon ton kaba yem açığımız var. Türkiye’deki meralar kısa otlu olduğu için koyunlara daha münâsib. Bu nedenle koyunculuğun geliştirilmesi gerekiyor lakin Türkiye’de belirlenmiş 14,2 milyon hektar mera yerinde şimdi tespit ve tahdit çalışmaları tamamlanmamış. Meraların ıslah orantısı da şimdi yüzde 10’larda. Bu meralara, ot oluşması için tohum ve gübre atılması, gerekirse sulanması gerekiyor. Meraları rehabilite etmemiz lazım. Meraların dertleri çözülürse hayvan sayımız artar, hayvancılıkta karlılık yükselir ve al et fiyatları da düşer. Hayvancılık kesiminin kaba yem gereksinimi giderilmiş olur. Fabrika yemi tasarrufu azalacağı için üretici de yem masrafından kurtulur. Bu da tüketiciye yansır.”

Kiraz, devlette arazi tasarruf planlarının süratle yapılması gerektiğine işaret ederek, “Şehirlerin nereye genişleyeceği, otoyolların, demir yollarının, sanayi tesislerinin nereye yapılacağı, nerelerin tarım toprağı olarak kullanılacağı planlanmalı. Bu planlarda da revizyona gidilmemeli. Toprakların tarım toprağı dışına çıkarılması önlenmeli. Tarım ve Orman, Muhit ve Şehircilik, Ulaştırma ve Altyapı bakanlıkları ile belediyeler bir araya gelerek bu planlamayı tamamlamalı.” sözlerini kullandı.

“Eylem planları Cumhurbaşkanlığı bünyesinde takip edilmeli”

Türkiye’de arazi toplulaştırmasında yaşanan düşüncelere da değinen Kiraz, devletin radikal formda dağınık olan parselleri birleştirmesi gerektiğini söyledi. Kiraz, bir bireye ilişkin dağınık parsellerin bir araya getirilmesiyle arazinin de daha verimli işleneceğini belirterek, şunları kaydetti:

“Çiftçilerin yerleri bu biçimde birleştirilerek büyütülürse mazot ve personellik maliyetleri de azalacak, vakitten kazanılacak, verimlilik artacak. Alışılmış toplulaştırma çalışmalarının sulama yatırımlarıyla birlikte yapılması gerekiyor. Türkiye’de 8,5 milyon hektar sahanın sulanması hedefleniyor ama bu amacın 10 milyon hektara çıkarılması ehemmiyet taşıyor. Şu anda sulanabilir arazi varlığı 6,5 milyon hektar olarak belirtiliyor. Bu yatırımların en geç 15 yıl içinde bitmesi gerekiyor, bütçe imkanlarının da buna nazaran aktarılması kıymetli.”

Kiraz, Bakan Pakdemirli tarafından açıklanan fiil planlarının Cumhurbaşkanlığı bünyesinde oluşturulacak bir konsey tarafından takip edilmesini de önerdi.